نگاهی به پیشینه تقسیمات کشوری در ایران

🔸حمیدرضا جمال آبادی
🔻از ابتدای
دوره قاجاریه تا پیروزی انقلاب اسلامی
🔹سال ۱۱۹۹:
🔸تقسیم ایران به ۸ ایالت؛
شامل: ۱- خوزستان، ۲- آذربایجان،
۳- گیلان، ۴- مازندران، ۵- استرآباد(گرگان)،
۶- خراسان، ۷- کرمان و بلوچستان و ۸- فارس
🔹سال ۱۲۸۵:
🔸تقسیم ایران به ۴ ایالت و ۱۲ ولایت
🔻ایالات شامل:
۱- آذربایجان، ۲- فارس و بنادر،
۳- خراسان و سیستان و ۴- کرمان و بلوچستان
🔻ولایات شامل:
۱- استرآباد،
۲- مازندران، ۳- گیلان، ۴- زنجان، ۵- کردستان،
۶- لرستان، ۷- کرمانشاهان(کرمانشاه)، ۸- همدان،
۹- اصفهان،۱۰- یزد،۱۱- خوزستان و ۱۲- عراق(اراک)
🔹آبان ۱۳۱۶:
🔸تقسیم ایران به ۶ استان و ۵۰ شهرستان
🔻استان شمال غرب شامل نواحی خوی،
ارومیه، مهاباد، تبریز، اردبیل، میانه و مراغه
🔻استان شمال شامل نواحی گیلان،
مازندران، تهران، اصفهان، مرکزی، زنجان و سمنان
🔻استان غرب
شامل نواحی کردستان، بیجار، کرمانشاه،
همدان، باوندپور(غرب کرمانشاه)، ایلام، لرستان، بروجرد، آبادان و خرمشهر، خوزستان و کهگیلویه
🔻استان جنوب شامل نواحی
بوشهر، کرمان، هرمزگان، فارس و یزد
🔻استان
شمال شرق شامل نواحی خراسان و شاهرود
🔻استان مکران شامل نواحی
بلوچستان، بم، بشاگرد، جاسک، میناب و زابل
🔹دی ۱۳۱۶:
🔸تقسیم ایران به ۱۰ استان و ۴۹ شهرستان
🔻استان یکم شامل ۶ شهرستان:
۱ـ زنجان ۲ـ قزوین ۳ـ ساوه ۴ـ رشت
۵- سلطان آباد (اراک) ۶ـ شهسوار(تنکابن)
🔻استان دوم شامل ۶ شهرستان:
۱ـ قم ۲ـ کاشان ۳ـ تهران
۴ـ سمنان ۵ـ ساری ۶ـ گرگان
🔻استان سوم شامل ۲ شهرستان:
۱ـ اردبیل ۲ـ تبریز
🔻استان چهارم شامل ۵ شهرستان:
۱ـ خوی ۲ـ رضائیه (ارومیه)
۳ـ مهاباد ۴ـ مراغه ۵ـ بیجار
🔻استان پنجم شامل ۶ شهرستان:
۱ـ ایلام ۲ـ شاهآباد (اسلامآباد غرب) ۳ـ سنندج
۴- کرمانشاهان (کرمانشاه) ۵ـ ملایر ۶ـ همدان
🔻استان ششم شامل ۴ شهرستان:
۱ـ خرمآباد ۲ـ گلپایگان ۳ـ اهواز ۴- خرمشهر
🔻استان هفتم شامل ۶ شهرستان:
۱- بهبهان ۲ـ شیراز ۳ـ بوشهر ۴ـ فسا ۵ـ آباده ۶- لار
🔻استان هشتم شامل ۵ شهرستان:
۱ـ کرمان ۲ـ بم ۳ـ بندرعباس ۴ـ خاش ۵ـ زابل
🔻استان نهم شامل ۷ شهرستان:
۱ـ مشهد ۲ـ سبزوار ۳ـ بیرجند
۴ـ قوچان ۵ـ بجنورد ۶ـ گناباد ۷ـ تربت حیدریه
🔻استان دهم شامل ۲ شهرستان:
۱ـ اصفهان ۲ـ یزد
🔹سال ۱۳۲۵:
🔻تبدیل استانهای
سوم و چهارم به یک استان به نام آذربایجان
🔹سال ۱۳۲۶:
🔻تشکیل
فرمانداری کل بلوچستان به مرکزیت زاهدان
🔻تاسیس
استان مرکزی شامل شهرستانهای تهران، قم، قزوین، ساوه، دماوند و محلات به مرکزیت تهران
🔹سال ۱۳۳۳:
🔻تشکیل
فرمانداری کل بنادر و جزایر دریای عمان
و بنادر و جزایر خلیج فارس به مرکزیت بندرعباس
🔹سال ۱۳۳۶:
🔻تشکیل فرمانداری کل خرم آباد
🔻تاسیس استان بلوچستان و سیستان
🔹سال ۱۳۳۷:
🔻تاسیس استان کردستان
🔻تشکیل فرمانداری کل بختیاری و چهارمحال
🔹سال ۱۳۳۹:
🔻تقسیم ایران
به ۱۴ استان و ۶ فرمانداری کل و ۱۳۹ شهرستان
🔻نامگذاری استانها با نامهای
اصلی و تاریخی به جای نامگذاری با اعداد
🔹سال ۱۳۴۰:
🔻تشکیل
فرمانداریهای کل سمنان، لرستان و همدان
🔹سال ۱۳۴۲:
🔻تشکیل فرمانداری کل بویراحمدی و کهکیلویه
🔹سال ۱۳۴۳:
🔻تشکیل
فرمانداریهای کل ایلام و لرستان پشتکوه
🔻ارتقای فرمانداری کل جزایر و بنادر دریای عمان و خلیج فارس به استانی به مرکزیت بندرعباس
🔹سال ۱۳۴۸:
🔻تشکیل فرمانداریهای کل یزد، زنجان و بوشهر
🔹سال ۱۳۵۲:
🔻تاسیس استانهای بوشهر، یزد،
چهارمحال و بختیاری، لرستان، زنجان و همدان
🔹سال ۱۳۵۵:
🔻تاسیس استانهای سمنان و بویراحمد و کهکیلویه
🔻تغییرنام استان ساحلی و بنادر و جزایر
و خلیج فارس و دریای عمان به هرمزگان
🔹سال ۱۳۵۶:
🔻تغییر مرکزیت استان مرکزی از تهران به اراک
🔹سال ۱۳۵۷:
🔻تاسیس استان تهران شامل شهرستانهای تهران، کرج، قم و ورامین
🔹تا پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۵۷
🔸تقسیم ایران به ۲۴ استان و ۱۶۵ شهرستان
🔹سال ۱۳۵۸:
🔻جابجایی عناصر کلمات بویراحمد و کهکیلویه، بختیاری و چهارمحال، و بلوچستان و سیستان
🔹سال ۱۳۷۲:
🔻تاسیس استان اردبیل
🔹سال ۱۳۷۵:
🔻تاسیس استان قم
🔹سال ۱۳۷۶:
🔻تاسیس استانهای گلستان و قزوین
🔹سال ۱۳۸۳:
🔻تاسیس
استانهای خراسان شمالی و خراسان جنوبی
🔹سال ۱۳۸۹:
🔻تاسیس استان البرز
🔹تا پایان سال ۱۳۹۴:
🔸تقسیم ایران به ۳۱ استان، ۴۲۹ شهرستان،
۱۰۵۷ بخش، ۲۵۸۹ دهستان و ۱۲۴۵ شهر
با سلام